เช่ารถไฟฟ้าขับไปน่าน: เส้นทาง จุดชาร์จ และการวางแผนแบต

น่านเป็นเมืองที่หลายคนตั้งใจว่าต้องไปให้ได้สักครั้ง ทั้งวัดภูมินทร์ในเมืองเก่า และถนนภูเขาไปดอยภูคา–บ่อเกลือ แต่ถ้าขับรถไฟฟ้าจากเชียงใหม่ เส้นนี้คือทริปที่ต้องวางแผนแบตจริงจังที่สุดเส้นหนึ่งในภาคเหนือ ระยะทางเที่ยวเดียวราว 320 กม. ขับจริงราว 4.5–5.5 ชั่วโมงโดยยังไม่รวมเวลาชาร์จ และช่วงสุดท้ายระหว่างแพร่กับน่านเป็นทางขึ้นเขาซึ่งกินไฟมากกว่าทางราบ

เส้นทางหลักที่แนะนำ

ออกจากเชียงใหม่ใช้ทางหลวง 11 ผ่านลำพูนไปลำปาง แล้วขับต่อไปจนถึงช่วงอำเภอเด่นชัย จ.แพร่ จากนั้นเลี้ยวขึ้นทางหลวง 101 ผ่านตัวเมืองแพร่ อ.ร้องกวาง และ อ.เวียงสา เข้าเมืองน่าน ช่วงเชียงใหม่–แพร่ราว 200 กม. และจากแพร่ถึงน่านอีกราว 120 กม. ถนนส่วนใหญ่เป็นทางหลวงหลายเลนสภาพดี

จุดที่ต้องใส่ใจคือรอยต่อ อ.ร้องกวาง (แพร่) กับ อ.เวียงสา (น่าน) ซึ่งเป็นช่วงที่สูงที่สุดระหว่างสองจังหวัด เดิมเป็นทางแคบคดเคี้ยว กรมทางหลวงมีโครงการขยายช่วงนี้ราว 16 กม. เป็นถนน 4 เลนเพื่อความปลอดภัย แต่ถึงอย่างไรก็ยังเป็นทางขึ้นลงเขาต่อเนื่อง ถ้าแอปแผนที่เสนอเส้นทางอื่นที่สั้นกว่า ให้ดูก่อนว่าผ่านแพร่หรือไม่ เพราะเส้นทางผ่านแพร่มีจุดชาร์จ DC ที่ตรวจสอบได้เป็นระยะตลอดทาง

คำนวณแบตก่อนออกเดินทาง

หลักคิดง่าย ๆ คือระยะวิ่งจริงประมาณ 80% ของตัวเลขสเปก รถส่งมอบพร้อมแบต 85% ขึ้นไป และต้องคืนรถโดยเหลือแบตอย่างน้อย 20% ถ้าคิดจากรถสเปก 480 กม. ระยะวิ่งจริงจะราว 385 กม. แต่ช่วงที่ใช้ได้จริงจาก 85% ลงไปถึง 20% มีแค่ประมาณ 250 กม. ซึ่งน้อยกว่าระยะทางไปน่านชัดเจน ยังไม่นับทางขึ้นเขาอีก สรุปคือไม่มีรถคันไหนควรขับรวดเดียวจากเชียงใหม่ถึงน่าน

• ขาไป: ชาร์จอย่างน้อย 1 ครั้ง จุดที่เหมาะที่สุดคือตัวเมืองแพร่ (ราว 200 กม. จากเชียงใหม่) ชาร์จให้ได้ 80–90% ก่อนขึ้นเขาช่วงแพร่–น่าน
• ถ้าแบตลดเร็วกว่าที่คิด หรือเช่ารุ่นที่ระยะสั้นกว่า ให้แวะเติมที่ลำปางอีกรอบ ดีกว่าไปลุ้นหน้าตู้ชาร์จที่แพร่
• ถึงน่านแล้ว: ชาร์จให้เต็มก่อนเที่ยวรอบเมือง โดยเฉพาะถ้าจะขึ้นดอยภูคาหรือไปบ่อเกลือ ซึ่งเป็นถนนภูเขาทั้งขาขึ้นและขาลง
• ขากลับ: ออกจากน่านด้วยแบตเกือบเต็ม แล้วแวะชาร์จที่แพร่หรือลำปางอีกครั้ง เพื่อให้ถึงเชียงใหม่โดยเหลือแบตไม่ต่ำกว่า 20%
• รวมทั้งทริปไป–กลับ คิดไว้ราว 3 ครั้งเป็นอย่างน้อย ร้านคืนค่าชาร์จให้ 1 บิล ส่วนครั้งอื่นค่าใช้จ่ายราวครั้งละ 200–300 บาท

จุดชาร์จบนเส้นทาง

จุดชาร์จ DC ที่มีข้อมูลในระบบของ PEA VOLTA มีทั้งในตัวเมืองลำปาง ตัวเมืองแพร่ อ.เวียงสา และตัวเมืองน่าน (ดูรายการด้านล่าง) นอกจากนี้ EV Station PluZ ของ ปตท. มีสาขาดู่ใต้ในเขตเมืองน่าน และถ้าจะขึ้นเหนือไปทางปัว มี PEA VOLTA ปัว อีกแห่ง

ตู้ส่วนใหญ่ช่วงแพร่–น่านเป็นหัว 50 kW ซึ่งชาร์จช้ากว่าตู้ 100–160 kW พอสมควร ควรเผื่อเวลาแต่ละจุดไว้ราวหนึ่งชั่วโมง และเมืองเล็กมีตู้ไม่มาก ถ้ามีคนใช้อยู่อาจต้องรอ ก่อนถึงทุกจุดให้เช็กสถานะในแอป PEA VOLTA, EV Station PluZ หรือ EleXA และมีจุดสำรองในใจเสมอ

ขับรถไฟฟ้าบนทางเขาให้ประหยัดแบต

• ขาขึ้นเขาแบตจะลดเร็วกว่าปกติ ไม่ต้องตกใจ ขาลงเขาระบบเบรกคืนพลังงาน (regen) จะชาร์จกลับมาบางส่วน
• ตั้งระดับ regen ให้สูงช่วงลงเขา ช่วยทั้งประหยัดแบตและลดการใช้เบรก
• บนทางหลวงขับราว 90–100 กม./ชม. ประหยัดไฟกว่าขับเร็วกว่านั้นชัดเจน
• ออกเดินทางตั้งแต่เช้า เพื่อไม่ต้องขับทางเขาช่วงค่ำ และมีเวลาเหลือถ้าต้องรอคิวชาร์จ

ก่อนจองและออกเดินทาง

น่านอยู่นอกเขตฟรีของสาขาเชียงใหม่ มีค่าบริการนอกพื้นที่ +600 บาท จ่ายครั้งเดียว และต้องแจ้งจังหวัดปลายทางตอนจองเพื่อความคุ้มครองของประกัน EVCNX ไม่มีสาขาที่น่าน รถต้องขับกลับมาคืนที่เชียงใหม่ จึงควรวางแผนขากลับให้ละเอียดเท่ากับขาไป ถ้าไม่แน่ใจว่ารุ่นไหนเหมาะกับทริปนี้ เลือกรุ่นที่ระยะสเปกตั้งแต่ราว 480 กม. ขึ้นไปจะสบายใจที่สุด

จุดชาร์จระหว่างทาง

• สถานีชาร์จ โรงพยาบาลลำปาง (เครือข่าย PEA VOLTA) — 280 ถ.พหลโยธิน ต.หัวเวียง อ.เมืองลำปาง จ.ลำปาง
  DC CCS2 สูงสุด 160 kW อยู่ในพื้นที่โรงพยาบาล เหมาะแวะเติมถ้าแบตลดเร็วกว่าที่คิด (ตรวจสอบสถานะในแอป PEA VOLTA ก่อนเดินทาง)
• PEA VOLTA แพร่ #1 / #2 — 189 หมู่ 8 ต.นาจักร อ.เมืองแพร่ จ.แพร่
  DC CCS2 50 kW และ CHAdeMO 50 kW สองตู้ จุดชาร์จหลักที่แนะนำก่อนขึ้นเขาช่วงแพร่–น่าน (ตรวจสอบสถานะในแอปก่อนเดินทาง)
• สถานีชาร์จ น้ำทอง บายพาส (ในแอป PEA VOLTA) — หจก.โกศัยคอนกรีต 357/1 อ.เมืองแพร่ จ.แพร่
  DC CCS2 100 kW สองหัว เป็นตัวเลือกสำรองในตัวเมืองแพร่ (ตรวจสอบสถานะในแอปก่อนเดินทาง)
• PEA VOLTA เวียงสา #1 / #2 — 301 หมู่ 10 ต.กลางเวียง อ.เวียงสา จ.น่าน
  DC CCS2 50 kW และ CHAdeMO 50 kW อยู่บนเส้นทางหลังลงเขา ก่อนถึงตัวเมืองน่าน (ตรวจสอบสถานะในแอปก่อนเดินทาง)
• PEA VOLTA เมืองน่าน #1 / #2 — 82/15 ถ.มหายศ ต.ในเวียง อ.เมืองน่าน จ.น่าน
  DC CCS2 50 kW และ CHAdeMO 50 kW ชาร์จให้เต็มก่อนเที่ยวรอบเมืองหรือก่อนขับกลับ (ตรวจสอบสถานะในแอปก่อนเดินทาง)

สถานะและกำลังชาร์จเปลี่ยนแปลงได้ ตรวจสอบในแอป EV Station PluZ, EleXA หรือแอปผู้ให้บริการก่อนออกเดินทางทุกครั้ง

ที่เที่ยวแนะนำ

• วัดภูมินทร์ ในย่านเมืองเก่าน่าน
• พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติน่าน (ใกล้วัดภูมินทร์)
• วัดพระธาตุช้างค้ำ และวัดพระธาตุเขาน้อย
• บ่อเกลือ และอุทยานแห่งชาติดอยภูคา (ถนนภูเขา ควรชาร์จเต็มก่อนไป)
• คุ้มเจ้าหลวง จ.แพร่ แวะเดินเล่นระหว่างรอชาร์จ